Ahşap Palet mi, Plastik Palet mi? İhracat İçin Karşılaştırma
Kısa cevap: Yük bir kez gidip geri dönmüyorsa, yani ihracatın büyük kısmında, ahşap palet daha avantajlıdır: alış fiyatı düşüktür, ağır yükü daha iyi taşır, kırılan parçası onarılır ve yenilenebilir bir malzemedir. ISPM 15 ısıl işlemi ve damgası gerekir, ama bu işlem paletin fiyatına dahil edilebilir. Plastik palet ise paletin aynı müşteriden geri döndüğü kapalı döngülerde ve gıda, ilaç gibi hijyenin öncelikli olduğu işlerde öne çıkar.
Karşılaştırma tablosu
| Ölçüt | Ahşap palet | Plastik palet |
|---|---|---|
| Alış fiyatı | Düşük | Kaynaklara göre ahşabın yaklaşık 3 katı (Inbound Logistics) |
| Taşıma gücü ve sertlik | Daha yüksek; ağır yük ve makine için uygun | Daha esnek; çok ağır yükte sehim yapabilir |
| Onarım | Kırılan tahta ya da takoz değiştirilir | Kolay onarılmaz, çoğunlukla komple değişir |
| Ömür / tur sayısı | Daha kısa; bir kaynak ortalama 5-6 tur veriyor (Eurosender) | Daha uzun; aynı kaynak 250 tura kadar diyor |
| ISPM 15 (ihracat) | Isıl işlem ve damga gerekir | Kapsam dışı |
| Hijyen ve nem | Nem alabilir, kıymık ve çivi riski | Yıkanabilir, nem çekmez |
| Yangın | Yanar | Ahşaptan daha yüksek sıcaklıkta yanar; depoda yangın sınıfı belgeli olanı tercih edilmeli (Inbound Logistics) |
| Malzeme ve geri dönüşüm | Yenilenebilir orman ürünü; parçalanıp yeniden kullanılır | Petrol türevi; geri dönüşümü eritilerek yapılır |
| Özel ölçü | Her ölçüde, 1 adetten üretilebilir | Kalıba bağlı, standart ölçüler |
Not: Fiyat oranı ve tur sayıları yurt dışı kaynaklardan; Türkiye’deki fiyatlar firmaya ve modele göre değişir.
İhracatta asıl soru: palet geri dönecek mi?
İhracat paletlerinin çoğu varış ülkesinde kalır. Palet geri dönmüyorsa, plastiğin uzun ömrünün bir değeri olmaz; siz her sevkiyatta yeni bir palet parası ödersiniz. Bu durumda düşük alış fiyatı olan ahşap palet toplam maliyeti açıkça düşürür.
Basit bir hesap: Plastik palet ahşabın 3 katı fiyatındaysa ve palet geri gelmiyorsa, her sevkiyatta 3 kat palet maliyeti ödersiniz. Plastik palet ancak aynı paleti en az birkaç kez geri alıp yeniden kullanabiliyorsanız kendini öder. Geri getirmenin de nakliye, depolama ve takip maliyeti vardır.
Ahşap paletin öne çıktığı durumlar
- Tek yön ihracat. Palet alıcıda kalıyorsa.
- Ağır ve dengesiz yük. Makine, motor, çelik parça. Makine paleti ve tonaj paleti bu iş için yapılır.
- Standart dışı ölçü. Plastik palet kalıp ölçülerinde gelir. Ahşap palet yüke göre istenen ölçüde yapılır. Örnek: rulo ve silindirik malzeme paleti, pano paleti.
- Az adet, hızlı ihtiyaç. 1 adetten üretilebilir, stoklu ürün aynı gün teslim edilebilir.
- Onarım ve yeniden kullanım. Kırık bir tahta değişir, palet işine devam eder.
Plastik paletin öne çıktığı durumlar
Dürüst olmak gerekirse plastik palet şu işlerde daha mantıklı olabilir:
- Paletin aynı müşteriden düzenli geri döndüğü kapalı döngüler
- Gıda, ilaç ve temiz oda gibi yıkanabilirlik isteyen işler
- Hafif yük, otomatik depo sistemleri ve sabit ölçüye ihtiyaç
Bu işlerde bile palet kaybolma oranı yüksekse, plastiğin avantajı azalır.
ISPM 15 ahşap palet için bir dezavantaj mı?
ISPM 15, ihracata giden masif ahşap paletin ısıl işlemden geçmesini ve damgalanmasını ister. Bu bir ek adımdır, ama işlemi kendi fırını olan bir üreticiden aldığınızda ayrı bir iş olmaktan çıkar. Önemli olan, faturanın ekinde ısıl işlem çıktısının olması ve damganın doğru vurulmasıdır. Ayrıntılar: ISPM-15 Belgeli Palet Nedir, İhracatta Neden Zorunludur?
Koçist’te ısıl işlem Çatalca’daki kendi fırınımızda yapılır; damga kodumuz TR-1080-HT.
Hangi ahşap palet?
| İhtiyaç | Öneri |
|---|---|
| Standart Avrupa sevkiyatı | Euro Palet 120 × 80 cm, 449 ₺ |
| İhracat, her ölçü | ISPM 15 Isıl İşlemli Ahşap Palet |
| Hafif yük, ekonomik çözüm | Kavak Ahşap Palet |
| Ağır yük | Makine Paleti |
| Çemberle bağlanan yük | Çember Kanallı Ahşap Palet |
Tüm modeller: Ahşap Palet kategorisi. Ölçüler ve konteyner yerleşimi: Palet Ölçüleri Rehberi.
Koçist’ten ahşap palet için hızlı teklif
Koçist Orman Ürünleri, Çatalca’daki tesisinde ahşap palet ve ISPM-15 ısıl işlemli ihracat paleti üretir. Standart Euro paletimiz 449 ₺. Özel ölçü palet için ölçü, taşıma yükü ve adedi WhatsApp 0549 648 19 19 numarasına gönderin ya da 0212 648 19 19’u arayın. Tüm modeller: Ahşap Palet Üretimi ve Fiyatları.
Sık sorulan sorular
İhracatta plastik palet kullanmak daha kolay mı?
ISPM 15 gerektirmediği için evrak açısından bir adım azdır. Ama palet geri dönmüyorsa her sevkiyatta daha pahalı bir palet göndermiş olursunuz. Isıl işlemi üretici yaptığında ahşap palet de ihracata hazır gelir.
Ahşap palet kaç kez kullanılabilir?
Yüke, kullanım koşuluna ve onarıma göre değişir. Kaynaklarda ortalama 5-6 tur gibi rakamlar geçiyor; onarılan paletin ömrü uzar.
Ahşap palet gıda sevkiyatında kullanılır mı?
Kullanılır, ama yük doğrudan ahşaba temas edecekse alıcınızın hijyen şartlarını önceden öğrenin. Bazı gıda ve ilaç alıcıları plastik palet ister.
Ahşap palet daha mı ağır?
Ağırlık ölçüye, ahşap türüne ve nem oranına göre değişir. Hava kargoda her kilo önemliyse hafif kavak palet ya da OSB tablalı çözümler değerlendirilebilir.
Plastik palet çevre için daha mı iyi?
Tek bir cevabı yok. Plastik palet uzun süre kullanılırsa avantaj sağlar. Ahşap palet yenilenebilir malzemeden yapılır, onarılır ve ömrü bitince ahşap olarak geri kazanılır.
Kaynaklar
- Inbound Logistics, “Selecting Pallets: Wood vs. Plastic”
- Eurosender, “Plastic pallets for export”
- IPPC, ISPM 15
- ISPM 15 kapsam dışı malzemeler (Wikipedia)
Yazar: Raşit Koç, Koçist Grup kurucu ortağı ve müdürü. Palet, sandık, kereste ve ahşap ambalaj işinde 25 yıllık deneyim.